بررسی آنتی‌زنوز، آنتی‌بیوز و تحمل شش رقم لوبیا تلقیح شده با سه ترکیب پروبیوتیک روی کنه‌تارتن دولکه‌ای Tetranychus urticae Koch (Acari: Tetranychidae)

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

علی اصغر کاظمی ¹

ناصر معینی نقده ²

اصغر حسینی نیا ³

روح الله شریفی ⁴

¹ گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه ایران.

² گروه گیاه پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

³ گروه فن آوری و مدیریت تولید، پژوهشکده گل و گیاهان زینتی، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، محلات، ایران

⁴ گروه گیاه پزشکی، داشکده کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

10.22067/jpp.2026.97147.1272

چکیده

کنه‌تارتن دو‌لکه‌ای، Tetranychus urticae Koch (Acari: Tetranychidae) یکی از زیان‌بار‌ترین آفات لوبیا است و برای کنترل آن اغلب از کنه‌کش‌های شیمیایی استفاده می‌شود که علاوه بر بروز مقاومت در کنه، آلودگی محیط زیستی نیز به همراه دارد. یکی از بهترین روش‌ها برای کنترل کنه تارتن انتخاب ارقام متحمل و استفاده از مواد پروبیوتیک است که باعث تحریک رشد لوبیا و مقاومت القایی در گیاه می شوند. لذا در این پروژه از ارقام متحمل و ریزوارگانیسم‌های محرک رشد گیاه PGPR و AMF در مهار زیستی کنه تارتن روی لوبیا استفاده شد. در این تحقیق با برازش آنتی‌زنوز، آنتی‌بیوز و تحمل گیاه، درصد مقاومت القایی گیاه به کنه T. urticae واکاوی گردید. لذا از شش رقم لوبیا شامل دو رقم لوبیای چیتی (محلی خمین و کوشا)، دو رقم لوبیا سفید(شکوفا و درسا)، دو رقم لوبیا قرمز (یاقوت، افق) و (بانک آلودگی رقم چیتی صدری) استفاده شد. و تاثیر پروبیوتیک‌های: بایوگارد®(5/0 درصد)، بایوفارم®(چهار درصد)، و پروبیو96® (دو درصد) جهت بررسی القای مقاومت به ارقام مورد آزمایش با ارزیابی آنتی‌بیوز، آنتی‌زنوز و تحمل و درصد مقاومت برآورد گردید. نتایج نشان داد که بایوگارد بهترین ترکیب در القای مقاومت به گیاه، علیه کنه تارتن بوده است و رقم کوشا بیشترین مقاومت را از خود نشان داده است. به ترتیب رقم کوشا تحقیح شده با بایوگارد دارای 64/51 درصد بیشترین مقاومت داشت و بعد از آن، رقم یاقوت و بایوگارد با 28/48 درصد و سپس افق و بایوگارد با 28/43 درصد، مقاومت القایی داشتند. رقم کوشا بیشترین تحمل، آنتی‌زنوز و آنتی‌بیوز و بالاترین شاخص رشدی را با ترکیب پروبیوتیک بایوگارد از خود نشان داد. با توجه به نتایج تحقیق، رقم کوشا با ترکیب بایوگارد برای مهار زیستی کنه تارتن توصیه می گردد. بدیهی است که با تولید ارقام مقاوم تر و ترکیبات جدید تر می توان به راهکار بهتری دست یافت.

کلیدواژه‌ها

پروبیوتیک

کنه‌تارتن

لوبیا

رقم

مقاومت

موضوعات

• آفات

---