گوجه‌فرنگی(Solanum lycopersicum L.) یکی از مهم‌ترین محصولات کشاورزی جهان به شمار می‌رود که به‌دلیل ارزش غذایی بالا و کاربرد وسیع در صنایع غذایی، جایگاه ویژه‌ای در سبد غذایی مردم دارد. یکی از بیماری‌های مهم و خسارت‌زای این گیاه، پوسیدگی ریشه و طوقه ناشی از قارچ Rhizoctonia solani است. این بیماری به‌ویژه در مراحل گیاهچه‌ای و بلوغ گیاه رخ داده و می‌تواند عملکرد محصول را تا حدود ۶۰ درصد کاهش دهد. امروزه مدیریت زیستی بیمارگر‌های گیاهی به‌وسیله ریزجانداران آنتاگونیست به‌عنوان روشی سازگار با محیط‌زیست به‌عنوان جایگزین روش‌های شیمیایی مطرح شده است. یکی از این روش‌ها، استفاده از ترکیباتی است که توسط باکتری‌های محرک رشد گیاه(PGPRs)تولید می‌شوند. در این پژوهش، پیوسیانین از باکتریPseudomonas aeruginosa PA14 استخراج گردید، سپس برای بررسی فعالیت ضدقارچی آن، روش کشت یک‌طرفه به‌کار گرفته شد و کاهش قطر پرگنه و درصد بازدارندگی به‌میزان 24/51 درصد، نشان‌دهنده فعالیت آنتاگونیستی مؤثر پیوسیانین بود. حداقل غلظت MIC پیوسیانین نیز اندازه‌گیری و برابر 33/83 میکروگرم بر میلی‌لیتر محاسبه گردید که باعث مهار رشد میسلیوم قارچ بیمارگر و کاهش معنی‌دار شاخص بیماری تا 94/99 درصد در گیاهان گوجه‌فرنگی رقم موبیل شد. پیوسیانین به‌عنوان یک ترکیب زیست‌فعال، با راهبردهای مختلف شامل تخریب ساختارهای قارچی، مهار رشد میسلیوم و اختلال در فرآیندهای فیزیولوژیکی بیمارگر در آزمایشگاه و گلخانه، نقش مؤثری در مهار بیماری پوسیدگی ریشه و طوقه ایفا کرد. علاوه‌بر این، پیوسیانین به‌دلیل ماهیت طبیعی و اثرات کم‌ضرر آن بر محیط‌زیست، به‌عنوان جایگزینی مناسب و پایدار برای قارچ‌کش‌های شیمیایی مطرح است. یافته‌های این تحقیق نشان‌داد که پیوسیانین توانست تا 99 درصد موجب کاهش رشد قارچ بیمارگر و افزایش بهره‌وری در کشت گوجه‌فرنگی شود.
رحیمی، عارفه، طریقی، سعید و طاهری، پریسا. (1405). بررسی اثر پیوسیانین در مهار بیماری پوسیدگی ریشه و طوقه گوجه‌فرنگی (Solanum lycopersicum L.) ایجاد شده توسط Rhizoctonia solani. پژوهش های حفاظت گیاهان ایران، 40(3)، 689–703. https://doi.org/10.22067/jpp.2026.96777.1266
MLA
رحیمی، عارفه، طریقی، سعید، و طاهری، پریسا. "بررسی اثر پیوسیانین در مهار بیماری پوسیدگی ریشه و طوقه گوجه‌فرنگی (Solanum lycopersicum L.) ایجاد شده توسط Rhizoctonia solani"، پژوهش های حفاظت گیاهان ایران، 40، 3، 1405، 689–703. doi: 10.22067/jpp.2026.96777.1266
HARVARD
رحیمی، عارفه، طریقی، سعید، و طاهری، پریسا. (1405). 'بررسی اثر پیوسیانین در مهار بیماری پوسیدگی ریشه و طوقه گوجه‌فرنگی (Solanum lycopersicum L.) ایجاد شده توسط Rhizoctonia solani'، پژوهش های حفاظت گیاهان ایران، 40(3), pp. 689–703. doi: 10.22067/jpp.2026.96777.1266
CHICAGO
رحیمی، عارفه، طریقی، سعید و طاهری، پریسا، "بررسی اثر پیوسیانین در مهار بیماری پوسیدگی ریشه و طوقه گوجه‌فرنگی (Solanum lycopersicum L.) ایجاد شده توسط Rhizoctonia solani." پژوهش های حفاظت گیاهان ایران، 40 3 (1405): 689–703, doi: 10.22067/jpp.2026.96777.1266
VANCOUVER
رحیمی عارفه، طریقی سعید، طاهری پریسا. بررسی اثر پیوسیانین در مهار بیماری پوسیدگی ریشه و طوقه گوجه‌فرنگی (Solanum lycopersicum L.) ایجاد شده توسط Rhizoctonia solani. پژوهش های حفاظت گیاهان ایران. 1405;40(3):689–703. doi: 10.22067/jpp.2026.96777.1266
